Cách đọc bảng điện tử chứng khoán cho người mới bắt đầu

Lần đầu mở bảng điện tử chứng khoán lên, phần lớn người mới thấy một màn hình dày đặc số nhấp nháy đủ màu và không biết nên nhìn vào đâu trước. Câu trả lời ngắn: mỗi dòng là một mã cổ phiếu, và mỗi dòng luôn được chia thành sáu nhóm cột theo cùng một trật tự — mã chứng khoán, ba mức giá chuẩn của phiên, bên mua, cụm khớp lệnh, bên bán, rồi phần thống kê cả phiên.

Nắm được trật tự sáu nhóm đó là đọc được bảng của bất kỳ công ty chứng khoán nào, vì giao diện có thể khác nhau nhưng nội dung thì giống nhau. Còn màu sắc chỉ là một lớp thông tin phụ: nó cho biết giá hiện tại đang đứng ở đâu so với giá tham chiếu, không hơn.

Bài này đi lần lượt từng ô trên một dòng bảng giá, giải thích quy ước năm màu, cách tính giá trần giá sàn theo biên độ của từng sàn, các phiên trong ngày theo khung giờ, và năm lỗi mà người mới gần như ai cũng mắc ít nhất một lần.

Bảng điện tử chứng khoán là gì

Trả lời gọn: bảng điện tử chứng khoán là màn hình hiển thị theo thời gian thực giá và khối lượng của toàn bộ mã đang giao dịch trên một sàn. Tên gọi khác thường gặp là bảng giá chứng khoán, hoặc gọn hơn nữa là bảng giá. Cả ba đều chỉ cùng một thứ.

Ngày trước, bảng này là màn hình vật lý treo ở sàn giao dịch của công ty chứng khoán, nơi nhà đầu tư ngồi kín ghế nhìn lên. Bây giờ nó nằm trong trình duyệt và trong ứng dụng điện thoại, nhưng cách bố trí cột thì gần như không đổi so với hai mươi năm trước.

Điều đáng nói: bảng giá không phải công cụ phân tích. Nó là bản ghi trạng thái. Nó cho bạn biết ngay lúc này ai đang chào mua ở giá nào, ai đang chào bán ở giá nào, và giao dịch gần nhất khớp ở đâu. Nó không cho biết doanh nghiệp làm ăn ra sao, cũng không cho biết giá sẽ đi đâu tiếp. Nhầm bảng giá với công cụ dự báo là gốc rễ của rất nhiều quyết định vội vàng.

Nếu bạn còn chưa có tài khoản để mở bảng giá của một công ty chứng khoán cụ thể, phần chọn nơi mở tài khoản đã được viết riêng trong bài chọn công ty chứng khoán uy tín để mở tài khoản.

Một dòng bảng giá gồm những ô nào

Dưới đây là một dòng bảng giá được mô phỏng lại để giải thích từng ô. Toàn bộ con số trong bảng là ví dụ giả định, không phải số liệu giao dịch có thật của bất kỳ mã nào.

Cột Mã CK

Ô đầu tiên, cũng là ô duy nhất không phải số. Đó là mã chứng khoán, thường ba chữ cái, do sở giao dịch cấp và là định danh duy nhất của cổ phiếu đó trên sàn. Bấm vào mã thường mở ra biểu đồ giá và thông tin doanh nghiệp.

Một mã chỉ tồn tại trên đúng một sàn tại một thời điểm. Vì vậy khi ai đó nói một mã đang có biên độ 10 phần trăm, thực chất họ đang nói mã đó niêm yết trên HNX. Sự khác nhau giữa ba sàn được viết chi tiết trong bài các sàn giao dịch chứng khoán tại Việt Nam khác nhau thế nào.

Cột TC, Trần, Sàn

Ba ô này là khung của cả phiên, và chúng được xác định trước khi phiên bắt đầu chứ không thay đổi trong ngày.

TC là giá tham chiếu. Với cổ phiếu trên HOSE và HNX, đây là giá đóng cửa của phiên giao dịch liền trước. Với UPCoM, giá tham chiếu là bình quân gia quyền của các giao dịch trong phiên liền trước. Toàn bộ phần trăm tăng giảm bạn nhìn thấy trên bảng đều được tính so với ô này, nên đọc sai TC là đọc sai mọi thứ còn lại.

Trần là mức giá cao nhất mà lệnh được phép đặt trong phiên hôm đó. Trên bảng, ô này thường mang màu tím.

Sàn là mức giá thấp nhất được phép. Ô này thường mang màu xanh lam. Cách tính hai mức chặn này nằm ở phần dưới của bài.

Ba cột bên mua

Đây là nửa trái của sổ lệnh, và cũng là chỗ người mới hay hiểu nhầm nhất.

Ba cặp cột bên mua ghi ba mức giá đặt mua cao nhất đang chờ khớp, kèm khối lượng ở mỗi mức. Trật tự đọc là từ trong ra ngoài: cặp nằm sát cụm khớp lệnh là mức mua tốt nhất, tức người mua đang trả giá cao nhất. Trong bảng mô phỏng ở trên, đó là 24,90 với 15.200 đơn vị.

Hai điểm cần nhớ. Một, đây là lệnh chờ chứ không phải giao dịch đã xảy ra — chúng có thể bị huỷ bất cứ lúc nào cho tới khi khớp. Hai, bảng chỉ hiện ba bước giá, phần sổ lệnh nằm sâu hơn không hiển thị. Nghĩa là bạn đang nhìn một lát cắt mỏng chứ không phải toàn bộ cung cầu.

Cụm khớp lệnh ở giữa

Cụm ba ô nằm chính giữa dòng là phần có giá trị thông tin cao nhất, vì nó ghi việc đã thật sự xảy ra.

Giá khớp là mức giá của giao dịch gần nhất. Đây là con số mà người ta nói tới khi hỏi mã này hôm nay bao nhiêu.

KL khớp là khối lượng của chính giao dịch đó, hoặc trên một số bảng là khối lượng khớp luỹ kế tuỳ cách hiển thị. Nếu không chắc bảng đang dùng cách nào, đối chiếu với ô tổng khối lượng ở cuối dòng là ra.

Cột +/- ghi chênh lệch giữa giá khớp và giá tham chiếu, hiển thị theo số tuyệt đối hoặc theo phần trăm tuỳ bảng. Cột này chính là thứ quyết định màu của cả cụm.

Ba cột bên bán

Đối xứng với bên mua. Ba cặp cột ghi ba mức giá chào bán thấp nhất đang chờ, đọc từ trong ra ngoài, cặp sát cụm khớp lệnh là mức bán rẻ nhất.

Khoảng cách giữa mức mua tốt nhất và mức bán rẻ nhất được gọi là chênh lệch mua bán. Với những mã giao dịch sôi động, khoảng cách này thường chỉ đúng một bước giá. Với những mã ít người mua bán, nó có thể rộng vài bước giá, và đó là dấu hiệu cho biết mua bán mã đó sẽ tốn kém hơn vẻ ngoài của nó.

Tổng KL, Cao, Thấp và giá trung bình

Tổng KL là tổng khối lượng đã khớp kể từ đầu phiên. Đây là thước đo thanh khoản trong ngày và nên được đọc kèm với mọi thứ khác. Một mã tăng trần với vài trăm cổ phiếu khớp không giống chút nào so với một mã tăng trần với vài triệu cổ phiếu khớp.

Cao và Thấp là mức giá cao nhất và thấp nhất đã khớp trong phiên. Hai ô này cho biết biên độ dao động thực tế của ngày, khác với trần sàn là mức được phép trên lý thuyết.

TB là giá trung bình, thường tính theo bình quân gia quyền khối lượng. Nếu giá khớp hiện tại đang cao hơn hẳn giá trung bình, phần lớn khối lượng trong ngày đã được giao dịch ở vùng thấp hơn mức hiện tại.

Cột ĐTNN

ĐTNN viết tắt của đầu tư nước ngoài, ghi khối lượng nhà đầu tư nước ngoài đã mua và đã bán trong phiên. Một số bảng bổ sung ô room còn lại, tức phần tỷ lệ sở hữu nước ngoài chưa dùng hết.

Đây là số liệu mô tả, không phải tín hiệu. Con số gộp chung nhiều loại giao dịch có động cơ khác hẳn nhau: quỹ chủ động mua bán theo quan điểm, quỹ chỉ số cơ cấu danh mục theo kỳ, và cả những giao dịch không liên quan tới quan điểm về doanh nghiệp. Đọc một phiên đơn lẻ để suy ra xu hướng gần như luôn dẫn tới kết luận sai.

Quy ước màu trên bảng giá chứng khoán

Bảng giá Việt Nam dùng năm màu, và cả năm đều được xác định bằng cách so với đúng một mốc — giá tham chiếu.

Năm màu và ranh giới của chúng

Vàng là giá đúng bằng tham chiếu. Mã đứng giá, chưa tăng cũng chưa giảm.

Xanh lá là giá cao hơn tham chiếu nhưng chưa chạm trần.

Đỏ là giá thấp hơn tham chiếu nhưng chưa chạm sàn.

Tím là giá đang ở mức trần, mức cao nhất được phép trong phiên.

Xanh lam là giá đang ở mức sàn, mức thấp nhất được phép.

Điểm cần chú ý: tím và xanh lam là hai màu riêng chứ không phải sắc độ đậm hơn của xanh lá và đỏ. Khi một mã chuyển từ xanh lá sang tím, nghĩa là nó vừa chạm mức chặn trên và không thể có lệnh nào được đặt cao hơn nữa trong ngày. Đó là một trạng thái khác về chất, không phải chỉ là tăng mạnh hơn.

Màu ở phần chỉ số đầu bảng

Dải chỉ số nằm phía trên bảng giá cũng dùng cùng bộ quy ước xanh đỏ, nhưng mốc so sánh là giá trị đóng cửa của chỉ số phiên trước. Cần nhớ rằng chỉ số là số bình quân có trọng số, nên một chỉ số màu xanh hoàn toàn có thể đi kèm với đa số cổ phiếu màu đỏ, nếu vài mã vốn hoá rất lớn kéo lên. Đây là lý do nên nhìn thêm số mã tăng và số mã giảm chứ không chỉ nhìn chỉ số. Sự khác nhau giữa các rổ chỉ số được nói kỹ trong bài chỉ số VN-Index và VN30 khác nhau thế nào.

Điều màu sắc không nói

Màu chỉ mô tả quan hệ giữa giá hiện tại và tham chiếu của đúng một phiên. Nó không nói doanh nghiệp tốt hay xấu, không nói cổ phiếu đắt hay rẻ, và không nói phiên sau sẽ ra sao.

Một cổ phiếu màu đỏ suốt tuần có thể là cơ hội. Một cổ phiếu tím ba phiên liền có thể là cái bẫy. Màu là dữ liệu thô về giá, phần diễn giải là việc khác hoàn toàn.

Giá trần và giá sàn tính thế nào

Đây là phần có công thức, và cũng là phần nhiều người mới bỏ qua rồi hiểu sai các con số phần trăm trên bảng.

Công thức gốc

Giá trần bằng giá tham chiếu nhân với một cộng biên độ. Giá sàn bằng giá tham chiếu nhân với một trừ biên độ. Sau khi nhân, kết quả phải được làm tròn về bước giá hợp lệ của sàn, nên con số hiển thị đôi khi lệch vài đồng so với phép nhân thuần tuý.

Biên độ của từng sàn

Trong phiên giao dịch thông thường, biên độ dao động giá được áp dụng như sau.

Hệ quả thực tế: cùng một mức thay đổi phần trăm mang ý nghĩa khác nhau tuỳ sàn. Tăng 6,5 phần trăm trên HOSE gần như là chạm trần, còn tăng 6,5 phần trăm trên UPCoM mới đi được chưa tới nửa đường tới trần. Đọc bảng mà không nhớ mã đó thuộc sàn nào là đọc thiếu một nửa ngữ cảnh.

Bước giá và chuyện làm tròn

Giá đặt lệnh không được là con số tuỳ ý, mà phải là bội số của bước giá do sàn quy định. Trên HOSE, quy chế giao dịch chia bước giá theo ba khoảng: 10 đồng với cổ phiếu có giá dưới 10.000 đồng, 50 đồng với khoảng từ 10.000 đến 49.950 đồng, và 100 đồng với giá từ 50.000 đồng trở lên. Trên HNX và UPCoM, bước giá là 100 đồng.

Về khối lượng, đơn vị giao dịch lô chẵn trên HOSE là 100 cổ phiếu, lệnh phải đặt theo bội số của 100 và mỗi lệnh lô chẵn không vượt quá 500.000 đơn vị. Số lượng từ 1 đến 99 cổ phiếu thuộc diện lô lẻ và được xử lý theo cơ chế riêng.

Một ví dụ tính đầy đủ

Ví dụ giả định: cổ phiếu ABC niêm yết trên HOSE, giá tham chiếu phiên hôm nay là 25.000 đồng.

Giá trần theo công thức là 25.000 nhân 1,07, tức 26.750 đồng. Giá 26.750 nằm trong khoảng 10.000 đến 49.950 đồng nên bước giá là 50 đồng, và 26.750 đã chia hết cho 50, không cần làm tròn thêm. Bảng hiển thị 26,75.

Giá sàn là 25.000 nhân 0,93, tức 23.250 đồng, cũng chia hết cho 50. Bảng hiển thị 23,25.

Nếu cùng cổ phiếu đó nằm trên HNX với biên độ 10 phần trăm, giá trần sẽ là 27.500 và giá sàn là 22.500. Cùng một giá tham chiếu, khoảng chạy trong ngày rộng hơn hẳn — đó là điều biên độ tạo ra.

Một lưu ý nhỏ nhưng hay gây bối rối: phần lớn bảng giá hiển thị giá theo đơn vị nghìn đồng. Số 25,00 trên bảng nghĩa là 25.000 đồng một cổ phiếu, không phải 25 đồng. Còn cột khối lượng thì mỗi bảng một quy ước, có bảng ghi số cổ phiếu, có bảng chia theo lô — nên lần đầu dùng một bảng mới, việc nên làm là kiểm chú thích đơn vị ở đầu bảng trước khi đọc bất cứ con số nào.

Những ngày giá tham chiếu không phải giá đóng cửa hôm trước

Có vài trường hợp giá tham chiếu được xác định theo cách khác, và nếu không biết thì bạn sẽ thấy một mã giảm rất sâu mà không hiểu vì sao.

Ngày giao dịch không hưởng quyền là trường hợp phổ biến nhất. Khi doanh nghiệp chia cổ tức hoặc phát hành thêm, giá tham chiếu của ngày đó được điều chỉnh giảm tương ứng với phần quyền mà người mua mới không còn được hưởng. Bảng sẽ hiện màu đỏ hoặc xanh lam trong khi thực chất tài sản của cổ đông không mất đi phần tương ứng.

Phiên chào sàn của cổ phiếu mới cũng khác: chưa có giá đóng cửa phiên trước, nên giá tham chiếu là mức giá do tổ chức niêm yết và công ty tư vấn xác định, kèm biên độ rộng hơn như bảng ở trên.

Bảng giá thay đổi theo từng phiên trong ngày

Cùng một bảng, nhưng cách nó vận hành khác nhau theo từng khung giờ. Không nắm khung giờ thì rất dễ hoang mang khi thấy lệnh đã đặt mà mãi không khớp.

Phiên định kỳ mở cửa trên HOSE

Từ 9h00 đến 9h15, HOSE nhận lệnh nhưng không khớp ngay. Hết 15 phút, hệ thống tính ra một mức giá duy nhất khớp được nhiều khối lượng nhất, và toàn bộ lệnh thoả điều kiện được khớp cùng lúc ở mức giá đó. Đây là lý do bảng giá trong khoảng này nhìn như đang đứng yên rồi đột nhiên nhảy một loạt lúc 9h15.

Trong phiên này có loại lệnh ATO, tức lệnh chấp nhận khớp ở mức giá mở cửa dù mức đó là bao nhiêu. Lệnh ATO không ghi giá cụ thể và được ưu tiên khớp trước lệnh giới hạn.

Khớp lệnh liên tục

Đây là chế độ chiếm phần lớn thời gian trong ngày. Lệnh vào tới đâu được so khớp tới đó theo nguyên tắc ưu tiên giá trước, sau đó tới thời gian. Ai trả giá mua cao hơn được khớp trước; cùng mức giá thì ai đặt trước được khớp trước.

Trong chế độ này, ba cột dư mua và ba cột dư bán biến động liên tục, và cụm khớp lệnh ở giữa nhấp nháy mỗi lần có giao dịch mới.

Phiên định kỳ đóng cửa và giá đóng cửa

Từ 14h30 đến 14h45 trên HOSE và HNX, hệ thống quay lại cơ chế định kỳ để xác định giá đóng cửa. Mức giá tìm được trong 15 phút này chính là giá tham chiếu cho phiên hôm sau, nên đây là khoảng thời gian có ảnh hưởng vượt ra ngoài chính ngày hôm đó. Cơ chế và các bẫy của khoảng này được viết riêng trong bài phiên ATC là gì.

Trên HNX còn có phiên sau giờ từ 14h45 đến 15h00, trong đó lệnh được khớp ở đúng mức giá đóng cửa vừa xác định. UPCoM không có phiên định kỳ mở cửa hay đóng cửa, chỉ khớp lệnh liên tục suốt phiên.

Vì sao bảng đứng yên buổi trưa

Từ 11h30 đến 13h00, cả ba sàn nghỉ. Bảng giữ nguyên số của phiên sáng và không có giao dịch nào được thực hiện. Người mới hay tưởng bảng bị treo hoặc mạng có vấn đề, thực ra đó là giờ nghỉ theo quy định.

Các bảng giá phổ biến và nên dùng bảng nào

Nguồn số liệu gốc là hệ thống của các sở giao dịch. Từ đó, số liệu được phân phối tới nhiều nơi hiển thị khác nhau.

Bảng của sở giao dịch

Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM và Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội đều công bố bảng giá trên trang của mình. Ưu điểm là gần nguồn nhất và không có phần diễn giải thêm. Nhược điểm là giao diện thiên về tra cứu, ít tiện cho việc theo dõi liên tục.

Bảng của công ty chứng khoán

Đây là loại được dùng nhiều nhất. Mỗi công ty chứng khoán có bảng giá riêng trên web và trong ứng dụng, thường bổ sung danh mục theo dõi, biểu đồ, và nút đặt lệnh ngay trên dòng. Nếu bạn đã mở tài khoản ở đâu thì bảng của nơi đó là lựa chọn tự nhiên, vì nó gắn với tài khoản và tiết kiệm được một bước chuyển màn hình khi cần đặt lệnh.

Bảng trên các trang tin tài chính

Nhiều trang tin có bảng giá kèm dữ liệu tài chính doanh nghiệp. Tiện cho việc tra cứu và so sánh, nhưng cần lưu ý độ trễ có thể khác nhau giữa các nguồn.

Cách chọn

Với người mới, tiêu chí quan trọng nhất không phải là bảng nào nhiều tính năng nhất, mà là bảng nào bạn đọc quen. Chọn một bảng và dùng ổn định vài tuần sẽ hiệu quả hơn nhiều so với việc mở năm bảng cùng lúc rồi so số. Khi cần đặt lệnh thật, quy trình từ đọc bảng tới bấm lệnh được mô tả từng bước trong cẩm nang F0 từ mở tài khoản tới lệnh đầu tiên.

Năm lỗi đọc bảng người mới hay mắc

1. Nhầm đơn vị

Lỗi cơ bản nhất và cũng phổ biến nhất. Giá trên bảng thường hiển thị theo nghìn đồng, còn khối lượng thì mỗi bảng một quy ước. Hậu quả là tính nhầm số tiền cần có, hoặc đánh giá sai thanh khoản của một mã tới cả chục lần. Cách phòng duy nhất là đọc chú thích đơn vị của bảng đó một lần cho xong, ngay hôm đầu dùng.

2. Coi màu là phán quyết về doanh nghiệp

Xanh không có nghĩa là nên mua, đỏ không có nghĩa là nên tránh. Màu chỉ so giá với tham chiếu của đúng một phiên. Một doanh nghiệp có thể vừa công bố kết quả kinh doanh rất tốt mà cổ phiếu vẫn đỏ trong ngày, đơn giản vì thị trường đã phản ánh tin đó từ trước.

3. Đọc sổ lệnh như đọc dự báo

Thấy dư mua dày ở ba bước giá rồi kết luận giá sắp tăng là suy luận không có cơ sở. Lệnh chờ có thể bị huỷ trong tích tắc, và khối lượng hiển thị chỉ là ba bước giá tốt nhất chứ không phải toàn bộ sổ lệnh. Sổ lệnh mô tả trạng thái hiện tại của ý định, mà ý định thì thay đổi được.

4. Quên biên độ của sàn

Một mã tăng 9 phần trăm gây ấn tượng rất khác nhau tuỳ nó nằm ở đâu. Trên HOSE điều đó không xảy ra được trong phiên thường vì biên độ chỉ 7 phần trăm. Trên UPCoM, 9 phần trăm là chuyện bình thường vì biên độ tới 15 phần trăm. So sánh mức tăng giảm giữa hai mã khác sàn mà không quy về biên độ là so hai thứ không cùng thang đo.

5. Nhìn giá mà bỏ qua thanh khoản

Giá không kèm khối lượng là thông tin thiếu một nửa. Một mã tăng trần với vài trăm cổ phiếu khớp trong cả phiên nghĩa là gần như không ai giao dịch ở mức đó — và cũng nghĩa là bạn có thể không bán được khi muốn ra. Với người mới, ô tổng khối lượng nên được nhìn cùng lúc với ô giá khớp, chứ không phải nhìn sau.

Quy trình đọc bảng mười phút mỗi sáng

Đọc bảng không cần dán mắt cả ngày. Với người đầu tư theo khung thời gian dài, một quy trình ngắn và cố định là đủ.

Bước một, nhìn dải chỉ số. Chỉ số đang tăng hay giảm, và quan trọng hơn, số mã tăng so với số mã giảm ra sao. Hai con số này cho biết bức tranh chung rộng hay hẹp.

Bước hai, mở danh mục theo dõi của riêng bạn. Không đọc cả bảng vài trăm mã. Chỉ đọc những mã bạn đang nắm hoặc đang cân nhắc.

Bước ba, với mỗi mã, đọc đúng ba ô. Giá tham chiếu, giá khớp gần nhất, tổng khối lượng. Ba ô này trả lời được câu hỏi giá đang ở đâu so với hôm qua và có bao nhiêu người thật sự giao dịch ở đó.

Bước bốn, chỉ đào sâu khi có bất thường. Khối lượng gấp nhiều lần bình thường, hoặc giá chạm trần chạm sàn — khi đó mới mở tin tức và sổ lệnh ra xem. Còn lại thì đóng bảng và làm việc khác.

Quy trình này giữ cho việc đọc bảng ở đúng vai trò của nó: một bước kiểm tra, không phải một thói quen ngốn thời gian.

Câu hỏi thường gặp

Bảng điện tử chứng khoán là gì?

Bảng điện tử chứng khoán là màn hình hiển thị theo thời gian thực toàn bộ giá và khối lượng giao dịch của các mã đang niêm yết trên một sàn. Mỗi mã chiếm một dòng, mỗi dòng chia thành các nhóm cột: mã chứng khoán, giá tham chiếu cùng giá trần giá sàn, ba mức giá chờ mua tốt nhất, cụm khớp lệnh, ba mức giá chờ bán tốt nhất, tổng khối lượng cả phiên và phần giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài. Bảng giá chứng khoán và bảng điện tử là hai cách gọi của cùng một thứ.

Màu tím và màu xanh lam trên bảng giá nghĩa là gì?

Màu tím là giá trần, tức mức giá cao nhất được phép giao dịch trong phiên hôm đó. Màu xanh lam là giá sàn, tức mức giá thấp nhất được phép. Ba màu còn lại là vàng cho giá bằng đúng tham chiếu, xanh lá cho giá cao hơn tham chiếu nhưng chưa chạm trần, và đỏ cho giá thấp hơn tham chiếu nhưng chưa chạm sàn. Năm màu này chỉ mô tả giá so với tham chiếu của đúng một phiên, không nói gì về việc doanh nghiệp tốt hay xấu.

Giá trần và giá sàn tính thế nào?

Giá trần bằng giá tham chiếu nhân với một cộng biên độ, giá sàn bằng giá tham chiếu nhân với một trừ biên độ. Trong phiên giao dịch thông thường, biên độ là cộng trừ 7 phần trăm với sàn HOSE, cộng trừ 10 phần trăm với sàn HNX và cộng trừ 15 phần trăm với sàn UPCoM. Sau khi nhân, kết quả còn phải làm tròn về bước giá hợp lệ của sàn, nên con số hiển thị trên bảng có thể lệch vài đồng so với phép nhân thuần tuý.

Ba cột dư mua và ba cột dư bán trên bảng giá là gì?

Đó là sổ lệnh rút gọn. Bên mua hiển thị ba mức giá đặt mua cao nhất đang chờ cùng khối lượng ở mỗi mức, xếp từ giá cao nhất ở sát cụm khớp lệnh trở ra. Bên bán hiển thị ba mức giá chào bán thấp nhất đang chờ, cũng kèm khối lượng. Bảng chỉ cho thấy ba bước giá tốt nhất của mỗi bên, phần lệnh nằm xa hơn không hiển thị, nên đây là lát cắt chứ không phải toàn bộ sổ lệnh.

Vì sao bảng giá đứng yên vào giữa trưa?

Vì thị trường nghỉ trưa. Cả ba sàn HOSE, HNX và UPCoM đều ngừng giao dịch từ 11 giờ 30 đến 13 giờ, trong khoảng đó bảng giữ nguyên số liệu của phiên sáng. Ngoài ra bảng cũng có những lúc không khớp lệnh dù vẫn nhận lệnh, chẳng hạn trong phiên định kỳ xác định giá mở cửa từ 9 giờ đến 9 giờ 15 và phiên định kỳ xác định giá đóng cửa từ 14 giờ 30 đến 14 giờ 45 trên HOSE.

Cột ĐTNN trên bảng điện tử nói lên điều gì?

ĐTNN là viết tắt của đầu tư nước ngoài, ghi khối lượng nhà đầu tư nước ngoài đã mua và đã bán trong phiên, một số bảng ghi thêm phần room còn lại. Đây là số liệu thống kê của phiên đang diễn ra, không phải dự báo. Một phiên khối ngoại mua nhiều hay bán nhiều chưa nói được xu hướng, vì con số này gộp chung nhiều loại giao dịch có động cơ rất khác nhau, trong đó có cả phần cơ cấu danh mục của các quỹ chỉ số.

Người mới nên bắt đầu đọc bảng giá từ đâu?

Bắt đầu từ đúng ba ô: giá tham chiếu, giá khớp gần nhất và tổng khối lượng khớp. Ba ô này trả lời được câu hỏi giá hôm nay đang ở đâu so với hôm qua và có bao nhiêu người thật sự giao dịch ở mức đó. Khi đã quen, mở rộng sang trần sàn để biết mức chặn của phiên, rồi mới tới sổ lệnh ba bước giá. Cố đọc cả bảng ngay từ ngày đầu là cách nhanh nhất để thấy rối và bỏ cuộc.

Nguồn tham khảo

• https://vnexpress.net/bien-do-giao-dich-co-phieu-tren-cac-san-chung-khoan-4315116.html
• https://vnexpress.net/quy-dinh-thoi-gian-giao-dich-chung-khoan-4312750.html
• https://www.dsc.com.vn/kien-thuc/gio-giao-dich-chung-khoan-viet-nam
• https://www.dsc.com.vn/kien-thuc/bien-do-giao-dich-san-chung-khoan-hose-hnx-upcom
• https://www.dnse.com.vn/hoc/bien-do-dao-dong-gia-co-phieu
• https://www.dnse.com.vn/hoc/cac-mau-trong-bang-gia-chung-khoan
• https://thoibaotaichinhvietnam.vn/hose-ap-dung-quy-che-giao-dich-moi-tang-thanh-khoan-cho-thi-truong-36862.html
• https://vneconomy.vn/hose-chinh-thuc-nang-lo-giao-dich-toi-thieu-len-100-chung-khoan-tu-tuan-toi-20201230211125094.htm
• https://vnexpress.net/lo-giao-dich-chung-khoan-va-huong-xu-ly-lo-le-4330420.html

Lưu ý: Bài viết cung cấp thông tin và kiến thức đầu tư, không phải khuyến nghị mua bán. Mã ABC cùng toàn bộ con số trong các bảng minh hoạ là ví dụ giả định dùng để giải thích cách đọc, không phải số liệu giao dịch có thật. Quy định về biên độ, bước giá và khung giờ có thể được sở giao dịch điều chỉnh, nên hãy đối chiếu với thông báo mới nhất của sở trước khi áp dụng. Nội dung tại thời điểm viết, tháng 9/2026.